Kanun Yolu Mobil

Mevzuat ve Kararlar Cebinizde

Filtreler

Türk Ceza Kanunu · 5237 Sayılı Kanun

Madde 20 — Ceza sorumluluğunun şahsiliği

8 Yargıtay Kararı 11 Danıştay Kararı 30 Akademik Tez 35 Akademik Makale
Madde 20
(1) Ceza sorumluluğu şahsidir. Kimse başkasının fiilinden dolayı sorumlu tutulamaz.
(2) Tüzel kişiler hakkında ceza yaptırımı uygulanamaz. Ancak, suç dolayısıyla kanunda öngörülen güvenlik tedbiri niteliğindeki yaptırımlar saklıdır.
Reklam

İlgili Yargıtay Kararları

Bu madde ile ilgili Yargıtay kararları ve emsal uygulamalar

Yargıtay 12. Ceza Dairesi

Yargıtay 12. Ceza Dairesi — 2026/830

İddianamenin iadesi kararına yönelik itirazın kabulüne ilişkin mercii kararının, kanun yararına bozma istemiyle incelenmesi neticesinde; iddianamede yeterli şüphenin bulunduğu, bilirkişi raporları arasındaki çelişkilerin yargılama aşamasında giderilebileceği ve bu hususun iddianamenin iadesi sebebi olamayacağı gerekçesiyle kanun yararına bozma isteminin reddine karar verilmiştir.

Özetli E. 2025/2152
Yargıtay 1. Ceza Dairesi

Yargıtay 1. Ceza Dairesi — 2026/342

Yargıtay 1. Ceza Dairesi, kasten yaralama sonucu ölüme neden olma suçundan verilen mahkûmiyet hükümlerini incelemiştir. Sanıkların temyiz istemlerinden vazgeçmeleri nedeniyle bu başvurular reddedilmiş, katılan vekilinin temyiz başvurusu üzerine ise mahkûmiyet hükmü oy çokluğu ile onanmıştır. Kararda dikkat çeken husus, karşı oy yazısında 'iştirak' ve 'suç ortaklığı' kavramlarının detaylıca irdelenmesi, sanıklardan birinin eyleminin ani geliştiği ve diğer sanığın bu eylemden sorumlu tutulamayacağı (iştirak iradesinin yokluğu) savunularak beraat gerektiğinin belirtilmesidir.

Özetli E. 2025/81
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi

Yargıtay 10. Hukuk Dairesi — 2025/8571

İş kazası sonucu ölüm nedeniyle açılan tazminat davasında, tüzel kişi olan davalı şirket yönünden ceza zamanaşımı süresinin uygulanamayacağı, 5237 sayılı TCK'da tüzel kişilerin ceza sorumluluğunun bulunmaması nedeniyle genel zamanaşımı süresinin esas alınması gerektiği belirtilerek yerel mahkeme kararı bozulmuştur.

Özetli E. 2024/12641
Yargıtay 7. Ceza Dairesi

Yargıtay 7. Ceza Dairesi — 2025/4045

Tüzel kişilerin 5941 sayılı Çek Kanunu kapsamında sanık sıfatıyla cezalandırılamayacağı, suçun failinin ancak gerçek kişiler olabileceği ve şikayet dilekçesinde belirtilmeyen şüphelilerin sonradan eklenmesi suretiyle yargılama yapılamayacağı gerekçesiyle yerel mahkeme kararının kanun yararına bozulmasına karar verilmiştir.

Özetli E. 2023/7454
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi — 2025/1579

İcra-İflas suçlarında (alacaklıyı zarara uğratmak için mevcudu eksiltmek), cezaların şahsiliği ilkesi gereği icra emrinin borçlu asile tebliğ edilmesinin zorunlu olduğu, vekile yapılan tebligatın cezai sorumluluk doğurmayacağı gerekçesiyle mahkumiyet kararının bozulmasına hükmedilmiştir.

Özetli E. 2025/223
Yargıtay 3. Ceza Dairesi

Yargıtay 3. Ceza Dairesi — 2024/12756

Yargıtay 3. Ceza Dairesi, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan verilen mahkumiyet kararını bozmuştur. Bozma gerekçesi olarak; ByLock kullanıcısı olduğunu reddeden sanığın savunmasının denetlenmesi için roster kayıtlarındaki kişilerin araştırılması, tanık olarak dinlenmesi ve örgütlü suçlar bilgi havuzundaki kayıtların celbi gibi eksik soruşturma yapılması, ayrıca sanığın eşinin banka hareketleri ve çocuklarını okula göndermesinin 'suç ve cezaların şahsiliği' ilkesine aykırı olarak örgütsel faaliyet sayılamayacağı belirtilmiştir.

Özetli E. 2022/17789
Yargıtay 1. Ceza Dairesi

Yargıtay 1. Ceza Dairesi — 2024/6545

Yargıtay 1. Ceza Dairesi, kasten öldürme ve kasten öldürmeye yardım suçlarından kurulan mahkumiyet hükümlerine ilişkin temyiz incelemesinde, sanıkların olay öncesinde maktulü öldürme konusunda ortak bir irade birliği içerisinde olduklarına dair kesin ve inandırıcı delil bulunmadığına hükmetmiştir. Daire, sanıkların eylemlerini ayrı ayrı değerlendirmiş; olayın ani gelişen bir süreç olduğunu, sanıklar arasında bir iştirak iradesinin ve tasarlamanın tespit edilemediğini belirterek, sanıkların cezalandırılmasına dair mahkumiyet hükümlerini onamıştır. Ancak, karara muhalif kalan üye, özellikle 'yardım eden' sıfatıyla ceza alan sanığın olay anındaki konumu, eyleminin niteliği ve 'iştirak iradesi' yokluğu gerekçesiyle beraat etmesi gerektiğini savunmuştur.

Özetli E. 2023/2989
Yargıtay 3. Ceza Dairesi

Yargıtay 3. Ceza Dairesi — 2022/10353

Yargıtay 3. Ceza Dairesi, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan verilen mahkûmiyet hükmüne yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi kararını incelemiştir. Kararda, sanığın çocuklarını örgüte müzahir okullara göndermesi, dergi aboneliği, dernek bağışı ve yakınlarının soruşturma geçirmesi gibi hususların, 'suç ve cezaların şahsiliği ilkesi' gereği tek başına örgütsel faaliyet sayılamayacağı vurgulanmış; ancak mevcut diğer delillerin suçun sübutu için yeterli olduğu gerekçesiyle hükmün onanmasına karar verilmiştir.

Özetli E. 2021/9271

İlgili Danıştay Kararları

Bu madde ile ilgili Danıştay kararları ve emsal uygulamalar

Danıştay 12. Daire

Danıştay 12. Daire — 2025/4746

Uzman çavuş olan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığı gerekçesiyle sözleşmesinin feshedilmesi işleminin iptali ve yoksun kaldığı parasal haklarının tazmini istemiyle açılan davada; alt mahkemelerce işlemin hukuka aykırı bulunarak iptaline ve tazminata hükmedilmiştir. Danıştay, işlemin iptali yönündeki kararı hukuka uygun bulmuş, ancak tazminata işletilecek yasal faizin başlangıç tarihinin 'tahakkuk tarihi' yerine 'dava tarihi' olması gerektiği yönünde kararı düzelterek onamıştır.

Özetli E. 2023/6491
Danıştay 8. Daire

Danıştay 8. Daire — 2025/3454

Danıştay, ruhsatsız maden sahasından malzeme alındığı gerekçesiyle uygulanan idari para cezasında, 'ceza sorumluluğunun şahsiliği' ilkesinin ihlal edildiğine hükmetmiştir. İdare, iki ayrı şirkete, sorumluluk paylarını ve fiil katkılarını ayrı ayrı belirlemeden, tek bir idari para cezası tesis etmiştir. Mahkeme, her bir şirketin eyleminin, kusurunun ve sorumluluk miktarının somut delillerle (laboratuvar analizi, ayrı ayrı tespitler vb.) ortaya konulması gerektiğini belirterek, genel ve belirsiz bir ceza tesisini hukuka aykırı bulmuş ve işlemin iptaline ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararını onamıştır.

Özetli E. 2021/6255
Danıştay 4. Daire

Danıştay 4. Daire — 2025/1682

Davacı şirkete ait olduğu iddia edilen tehlikeli atığın, başka bir işletmede usulsüz bertaraf edilmesi nedeniyle kesilen idari para cezasının, cezanın şahsiliği ilkesi ve somut delil yetersizliği gerekçesiyle iptali istemine ilişkindir. Danıştay, idarenin eksik inceleme ile işlem tesis ettiğini belirterek Bölge İdare Mahkemesi kararını bozmuştur.

Özetli E. 2024/2533
Danıştay 5. Daire

Danıştay 5. Daire — 2024/16445

701 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkarılan davacının, OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu'nun ret kararına karşı açtığı iptal davasının reddine dair kararın temyizi üzerine; Danıştay 5. Dairesi, ilk derece mahkemesinin kararında yer alan 'davacının kardeşinin FETÖ/PDY üyeliği' şeklindeki gerekçenin, davacının örgütle irtibatını ortaya koymadığını ve bu durumun davacı aleyhine değerlendirilemeyeceğini belirtmiştir. Ancak, Bölge İdare Mahkemesi kararının sonucu itibarıyla hukuka uygun olduğu gerekçesiyle temyiz istemini reddederek kararı onamıştır.

Özetli E. 2024/14754
Danıştay 5. Daire

Danıştay 5. Daire — 2024/10524

701 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkarılan davacının, OHAL Komisyonu ret işleminin iptali istemiyle açtığı davanın reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararının, davacının şahsına özgü somut bir delil olmaksızın aile bireyleri üzerinden irtibat/iltisak kurulmasının hukuka aykırı olduğu belirtilmesine rağmen, sonuç itibarıyla onanması kararıdır.

Özetli E. 2024/5383
Danıştay 6. Daire

Danıştay 6. Daire — 2022/432

Davacı şirkete ait kamyonun, Büyükçekmece Belediyesi ile yapılan hizmet alım sözleşmesi kapsamında belediyenin tasarrufunda çalıştığı sırada kaçak hafriyat dökümü yaptığı iddiasıyla kesilen idari para cezası, 'cezaların şahsiliği' ilkesi gereği iptal edilmiştir. Danıştay, aracın sözleşme kapsamında belediyenin kontrolünde olduğunu ve fiilin işlendiği tarihte davacının tasarrufunda bulunmadığını belirterek, cezanın şahsiliği ilkesi uyarınca işlemin hukuka aykırı olduğuna hükmetmiştir.

Özetli E. 2019/11766
Danıştay 6. Daire

Danıştay 6. Daire — 2022/434

Belediye tarafından ihale kapsamında kiralanan bir kamyonun, idarenin bilgisi ve gözetimi altındaki yol yapım çalışmaları sırasında hafriyat dökümü yapması nedeniyle kesilen idari para cezasının, 'cezaların şahsiliği ilkesi' uyarınca hukuka aykırı olduğuna ve iptal edilmesi gerektiğine karar verilmiştir.

Özetli E. 2019/14566
Danıştay 6. Daire

Danıştay 6. Daire — 2021/14764

Anız yakma nedeniyle verilen idari para cezasına ilişkin ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davada, davacının yargılama sürecinde vefat etmesi üzerine, idari para cezasının şahsiliği ilkesi gereği davanın konusuz kaldığı ve dava dilekçesinin iptali gerektiği belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararı bozulmuştur.

Özetli E. 2019/17661
Danıştay 6. Daire

Danıştay 6. Daire — 2021/9190

İmar para cezasına ilişkin davanın devamı sırasında davacının vefat etmesi üzerine, ceza sorumluluğunun şahsiliği ilkesi gereği idari para cezasının mirasçılara intikal edemeyeceği ve bu tür davaların yalnızca öleni ilgilendirdiği gerekçesiyle, davanın konusuz kalması nedeniyle dilekçenin iptaline karar verilmesi gerektiği hükme bağlanmıştır.

Özetli E. 2021/6520
Danıştay 6. Daire

Danıştay 6. Daire — 2021/652

Danıştay 6. Dairesi, bir hafriyat dökümü nedeniyle kesilen idari para cezasının iptali istemiyle açılan davada, cezanın kesildiği tarihte aracın mülkiyetinin davacı şirkette olmasına rağmen, aracın fiilen başka bir şirkete kiralandığı ve bir belediye hizmet alım sözleşmesi kapsamında kullanıldığının sabit olduğu gerekçesiyle, 'cezaların şahsiliği' ilkesi uyarınca davacı adına kesilen cezanın hukuka aykırı olduğuna hükmetmiştir.

Özetli E. 2019/10556

İlgili Sigorta Tahkim Kararları

Bu madde ile ilgili Sigorta Tahkim Komisyonu kararları

Bu madde için henüz Sigorta Tahkim kararı bulunmuyor.

İlgili İstinaf Kararları

Bu madde ile ilgili Bölge Adliye ve Bölge İdare Mahkemesi kararları

Bu madde için henüz İstinaf kararı bulunmuyor.

İlgili Yerel Mahkeme Kararları

Bu madde ile ilgili İlk Derece Mahkemesi kararları

Bu madde için henüz Yerel Mahkeme kararı bulunmuyor.

İlgili AYM Kararları

Bu madde ile ilgili Anayasa Mahkemesi kararları

Bireysel Başvuru

İ.C.

Başvurucu, FETÖ/PDY ile bağlantılı olduğu iddiasıyla tutuklanmıştır. AYM, soruşturma belgelerinde yer alan Bank Asya hes...

İlgili Özelgeler

Bu madde ile ilgili Gelir İdaresi Başkanlığı özelgeleri

Bu madde için henüz özelge bulunmuyor.

İlgili Akademik Makaleler

Bu madde ile ilgili hakemli akademik makaleler

Akademik Makale 2026

TÜZEL KİŞİ OLAN ŞİRKET VE ŞİRKET ÇALIŞANLARININ CEZAİ SORUMLULUĞU BAĞLAMINDA NEMO TENETUR İLKESİNİN UYGULANABİLİRLİĞİ

Gamze Ecik

Adalet Dergisi

Akademik Makale 2025

Sigorta ve Âkile Sistemlerinin Günümüz Ceza Hukuku Bağlamında Uygulanabilirliği Üzerine Bir Deneme

Enes Yılmaz

Çukurova Üniversitesi Hukuk Araştırmaları Dergisi No. 7

Akademik Makale 2025

CEZA SORUMLULUĞUNUN ANATOMİSİ FAİL, FİİL, KARAKTER VE TEHLİKE CEZA HUKUKU

Halil Cesur

Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 27 No. 2

Akademik Makale 2024

İslâm Ceza Hukukunda Suç Genel Teorisinin Mevcudiyeti ve Mahiyeti Hususunda Bir Mülahaza

Zeki Yaka Muhammed Tevfik Tortop

İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi No. 44

Akademik Makale 2024

OBJEKTİF CEZALANDIRILABİLME KOŞULU İÇEREN SUÇLARIN ÖZEL GÖRÜNÜŞ BİÇİMLERİ

Burak Taş

Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 26 No. 1

Akademik Makale 2024

Sosyal Etik Bir Değerlendirme Olarak Cezai Sorumluluk ve Mevcut Hareket Teorileri Bakımından Ceza Hukukunda Yapay Zekânın Fail ve Sorumluluk Öznesi Olarak Değerlendirilmesi

Hasan Çataklı

Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 28 No. 2

Akademik Makale 2024

İSLAM CEZA HUKUKUNDA ÂKİLENİN CEZALARIN ŞAHSİLİĞİ İLKESİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

Ensar Kum

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 6 No. 2 Prof. Dr. Mustafa Avcı'ya Armağan

Akademik Makale 2024

Her Suçun Konusu Var mıdır? Tehlike Suçu-Zarar Suçu Bağlamında Hareketin Konusunun Fonksiyonuna Dair Bir Değerlendirme

Ertuğrul Ünal

Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 11 No. 1

Akademik Makale 2024

Erken Hristiyanlık Dönemi Tövbe Kitaplarında Cinsel Suçlar

Mehmet Talha Kalkan

Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi

Akademik Makale 2023

YAPAY ZEKA VE CEZA HUKUKU SORUMLULUĞU

Berrin Akbulut

Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Vol. 27 No. 4