11. Hukuk Dairesi         2023/5577 E.  ,  2024/8991 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi HÜKÜM : Kısmen kabul, kısmen ret Mahkeme kararı, bozmaya uyularak Yargıtayca duruşma istemli olarak davalılar vekili duruşma istemi olmaksızın davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 10.12.2024 günü hazır bulunan davacılar vekili Avukat İnci Ada ile davalılar vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü. KARAR I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkilleri ... ve ... ile davalılardan ...'ın arasında 14.11.2014 tarihli Hisse Devir Sözleşmesi Ön Protokol başlıklı sözleşme imzalandığını, diğer davalılar ... ve ....'nin ise sözleşmenin müşterek borçlu ve kefili olduklarını, müvekkillerinin dava dışı diğer hissedarlar ile birlikte uhdelerinde bulunan ...., ... Sağlık Ltd. Şti, ... Sağlık A.Ş., ... Etkin Ltd. Şti.'ne ait hisselerin davalılardan ...'a devri konusunda anlaştıklarını, bu sözleşme ile şirketlerin hisse bedeli, devir şekli, taraflara getirilen yükümlülükler ile sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak cezai şart miktarının birlikte kararlaştırıldığını, sözleşmenin taraflarca imza altına alındığını, müvekkillerinin 14.11.2014 tarihli işbu sözleşme uyarınca, üzerlerine düşen tüm yükümlülükleri eksiksiz olarak yerine getirdiğini, kendi üzerlerinde olan şirket hisselerini davalılardan ...'a sözleşmeye uygun şekilde devrettiklerini, sözleşmenin 8. maddesinde, "Hissedarlardan ..., ... ve ...'ın kefil oldukları hisse devrine konu şirketlere istinaden verilmiş olan kefillerin, ön protokolun imzalanması ve hisse devirleri ile birlikte sona ereceğini, bu amaçla .... ve unvan değişikliğinden önceki SİVMAR Sağlık Hizmetleri Tıbbi Malz. İnş.Trz.Gıda İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş., ... Sağlık Tarım Hayv. ve Gıda Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti., ... Sağlık Hizmetleri San. ve Tic. A.Ş. şirketleri nedeni ile verilen kefaletler ve kefilliğin sona erdiğini, bu işlemlerden sorumlu tutulmayacaklarını, şirketlerdeki kefaletlerinin son bulmasını ve kefaletlerinin kaldırılmasını, hisseleri devralan ... tarafından gerçekleştirileceğini, söz konusu kefaletlerin 30.03.2015 tarihine kadar kaldırılacağını, ön sözleşme imza tarihinden itibaren kefalet sorumluluğu kalmamıştır" hükmünün yer aldığını, sözleşmenin 10. maddesinin ise "...Bu ön protokol şartlarına aykırı davranılması halinde hisse devralan tarafın cezai şart ödemekle yükümlü olacağını", davacıların hisse devrine konu edilen şirketlerdeki kefaletlerinin kaldırılması hususunun sözleşmede çok açık ve kesin şekilde belirtilerek hüküm altına alınmış ise de, davalıların sözleşmeye uygun davranmadıklarını, sözleşmeye uygun davranılması ve kefaletlerin kaldırılması hususunda davalılara Sivas 2.Noterliği'nin 24.12.2015 tarih ve 031069 yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini ve sözleşmeye uygun davranmaları ihtarının yapıldığını, buna rağmen davalıların yükümlülüklerini yerine getirmediğini ve sözleşmede açıkça belirtilmesine rağmen davacıların kefalet sorumluluklarını ortadan kaldırmadıklarını, bankalar nezdindeki kefillik ve sorumluluklarının artarak devam ettiğini, sözleşmeye uyulmaması ve kefaletlerin kaldırılmaması nedeniyle davacıların zor duruma düştüğünü, davalıların bu sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirmemeleri sonucu davacıların kredi kullanamaz duruma geldiğini, bankalar nezdinde kredibilitelerinin de kalmadığını, davalıların sözleşmeye aykırı davranarak 30.03.2015 tarihine kadar ve halen borçlarına kefalet yükümlülüklerini kaldırmamaları sonucu bu kefaletlerden dolayı şirket borçlarına olan kefalet nedeniyle ... Bankası tarafından Ankara 18. Noterliği kanalı ile 18.12.2015 tarihli ve 41823 ve 41939 yevmiye numaralı hesap kat ihtarları gönderildiğini, haklarında yasal işlem başlatıldığını, yine Denizbank nezdindeki kefaletlerin de henüz kaldırılmadığını, davacıların maddi ve manevi olarak zor durumda kaldıklarını ve mağduriyetlerine sebep olacak şekilde taraflar arasında akdedilen sözleşmeye açıkça aykırı hareket eden davalılara karşı davayı açmak ve muarazanın giderilmesi ile sözleşmede kararlaştırılan ve davalılar tarafından bankalar nezdindeki kefaletlerin kaldırılması ve cezai şarta istinaden, taraflar arasındaki muarazanın giderilmesini, davacılar üzerindeki kefalet yükümlülüklerinin kaldırılmasını, sözleşmedeki açık hükme rağmen kefaletlerin kaldırılması yükümlülüğünü sözlü ve yazılı uyarılara rağmen yerine getirmeyen ve sözleşmeye aykırı davranan davalılara yönelik sözleşmede kararlaştırılan cezai şart koşullarının oluştuğunu iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşulu ile her bir davacı yönünden 150.000,00 TL olmak üzere toplam 300.000,00 TL cezai şartın yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalılar .... ile ... vekili cevap dilekçesinde; açılan davayı kabul etmediklerini, her iki müvekkilinin cezai şarttan sorumlu tutulmasının hukuken mümkün olmadığını, müvekkillerine husumet yöneltilemeyeceğini, davaya konu alacağın zaman aşımına uğradığını, belirsiz alacak davası açılamayacağını, sözleşmeyi imzalayan tarafın ... olduğunu, kendisinin yurt dışında yaşadığını, davacılarca Sivas 2. Noterliğinden çekilen ihtarın müvekkilinin Türkiye'deki adresine usulsüz tebliğ edildiğini, dava dilekçesinde edimle birlikte cezai şartın istendiğini, edimle birlikte cezai şartın istenmesinin hukuken mümkün olmayacağını, davacı tarafın açılan davada cezai şart talep etmesinin mümkün olmadığını, kredilerin düzenli olarak ödendiğini, sözleşme serbestisi ilkesi gereğince tarafların cezai şart kararlaştırabileceğini, ancak cezai şartın hak ve nefaset kurallarına uygun olması gerektiğini, kararlaştırılan cezai şartın fahiş olduğunu, cezai şartın müvekkillerinin ticari mahvına neden olacağını savunarak davanın reddini istemiştir. 2.Davalı ... vekili, davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, davalı ...'ın tacir olup olmadığına dair yapılan araştırma kapsamında, Gelir İdaresi Başkanlığı, Sarıyer Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazılan yazılara verilen cevaptan, taraflar arasında akdedilen sözleşme tarihinde gerçek kişi tacir olduğunun anlaşıldığı, Yargıtay'ın yerleşik içtihatları ile benimsendiği üzere sözleşmedeki cezai şartın davalının ekonomik olarak mahfına yol açıp açmadığının değerlendirilmesi gerektiği, bu bakımdan yapılan değerlendirmede, davalı ...'ın devraldığı hisse bedel toplamının 9.401.903,00 TL olduğu, buna karşın davacılar tarafından verilen kefaletlerin, hisseleri devralan ... tarafından kaldırılmaması hâlinde ...'ın 10.000.000,00 TL cezai şart ile cezalandırılacağı nazara alındığında, bu cezai şartın aynen uygulanmasının davalının ekonomik olarak mahfına yol açacağı kanaatine varıldığı, diğer yandan davalı ...'ın hisse devredenlerin kefalet sorumluluğunu akde aykırı olarak kaldırmaması nedeni ile hisse devredenlerin dava açıldığında 33.750,000,00 TL kefalet sorumluluğunun devam ettiği hususu da dikkate alındığında, 10.000.000,00 TL cezai şarttan 1/4 oranında indirim yapılmış olup yapılan indirim sonucunda, davalı ...'ın cezai şart sorumluluğunun toplam 7.500.000,00 TL olduğu, hisse devreden 16 kişi olduğuna göre her bir hisse devredenin payına düşen cezai şart alacağının 468.750,00 TL olduğu, ancak davacıların her biri için 150.000,00 TL talep edilmesi nedeni ile taleple bağlı kalınarak her bir davacı yönünden 150.000,00 TL üzerinden kabul kararı vermek gerektiği, davaya dayanak 14.11.2014 tarihli hisse devir protokolünün, davalılardan .... ve ... tarafından müşterek kefil, borçlu sıfatıyla imzalandığı, ancak protokolde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 583 üncü ve 584 üncü maddeleri uyarınca verilmiş bir kefalet olmadığından ve bu hususun geçerlilik şartı olması nedeniyle re’sen gözetilmesi gerektiğinden anılan bu davalıların geçerli bir kefaleti olmadığı gibi bir an için geçerli kefaletleri olduğu varsayılsa bile aynı Kanun'un 589 uncu maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kefillerin cezai şarttan sorumlu tutulmalarının mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile 150.000,00 TL cezai şart alacağının dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ...'a ödenmesine, 150.000,00 TL cezai şart alacağının dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ...'a ödenmesine, davacıların taraflar arasındaki muarazanın giderilmesi ve davacılar üzerindeki kefalet yükümlülüklerinin kaldırılmasına yönelik taleplerinin reddine, davalı ... Sağlık Hizmetleri A.Ş. ile ...'ya karşı açılan davanın reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir. IV. TEMYİZ İNCELEMESİ 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 14.11.2014 tarihli anonim şirket hisse devir sözleşmesi ve ön protokol kapsamında muarazanın giderilmesi, kefaletlerin kaldırılması ve cezai şart alacağının tahsili istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, İlk Derece Mahkemesince 6100 sayılı Kanun'un 373 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre taraf vekillerinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir. V.SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile İlk Derece Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372 nci maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin taraflardan ayrı ayrı alınarak yekdiğerine verilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalılara yükletilmesine, aşağıda yazılı harcın istekleri halinde davacılara iadesine, 12.12.2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.