Kanun Yolu Mobil

Mevzuat ve Kararlar Cebinizde

Filtreler

Yargıtay 5. Hukuk Dairesi
2024/10626

Yargıtay kararının tam metni, özeti ve ilgili kanun maddeleri ile birlikte

Dava No: 2024/2188
26.12.2024
6 İlgili Madde
⚖️
AI Analizi

Standart Uygulama Kararı

Yerleşik İçtihat

"Karar, yerleşik içtihatların ve usul kurallarının somut olaya uygulanması niteliğinde olup, yeni bir hukuki ilke getirmemekte veya mevcut içtihatlarda köklü bir değişikliğe gitmemektedir. Ancak, kamulaştırma davalarında idare lehine vekalet ücreti hususunda AYM ve AİHM kararlarına atıf yapması yönüyle standart bir onama kararından bir miktar daha açıklayıcıdır."

Karar Özeti

İçtihat Metninin Özeti (Önemli Noktalar)

Sakarya'da bulunan kapama fındıklık niteliğindeki taşınmaz üzerinde tesis edilen daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespiti ve tesciline ilişkin davada, ilk derece ve bölge adliye mahkemelerinin gelir metodu, kapitalizasyon faiz oranı ve objektif değer artış oranlarını esas alarak kurduğu hüküm Yargıtay tarafından usul ve kanuna uygun bulunarak onanmıştır. Kararda ayrıca kamulaştırma davalarının niteliği gereği idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinin, AİHM ve Anayasa Mahkemesi içtihatlarına uygun olduğu vurgulanmıştır.

Karar Metni

Yargıtay kararının tam metni

5. Hukuk Dairesi         2024/2188 E.  ,  2024/10626 K. "İçtihat Metni" İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/1813 Esas, 2023/2178 Karar DAVA TARİHİ : 14.09.2020 KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Hendek 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/236 Esas, 2022/70 Karar Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde; Sakarya ili, Hendek ilçesi, Kazımiye Mahallesi (eski 1320) yeni 136 ada 1 parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma konusu daimi ve geçici bu hakkı bedellerinin tespiti ve irtifak hakkın davacı idare adına tescilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın kanunda öngörülen acele kamulaştırma kararı alındıktan sonra 6 aylık süresi içinde açılmadığını, acele kamulaştırma dosyasında belirlenen bedelin son derece düşük kaldığını, kısmi kamulaştırma nedeniyle taşınmazın bütünlüğü bozulacağı için davalının taşınmazı satmak istemesi durumunda fazlasıyla değer kaybı yaşayacağını belirterek kamulaştırma bedelinin Mahkemece tespit edilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma konusu daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespiti ile bu hakkın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle;acele kamulaştırma dosyasında alınan rapor ile hükme esas alınan raporun arasında fahiş farklar olduğunu, içtihatlara aykırı olarak meyvesiz ağaçlara ve süs bitkilerine bu kadar fahiş bedel takdir edilmesinin kabul edilemez olduğunu, kapitalizasyon faizi oranının %4 olarak alınmasının hatalı olduğunu, hükme esas raporda fahiş oranda objektif değer artışı uygulanmasının kabul edilemez nitelikte olduğunu, sökülen ağaçların taşınmaz maliklerine iade edildiğini, bunlara ilişkin enkaz bedelinin kendilerine teslim edilmemiş gibi hesaplamada düşülmediğini, kurum lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur. 2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı vekilinin fındık ocaklarının sayıları ile alakalı itirazlarının yerinde olmadığını, Yargıtay'ın taşınmazın üzerindeki fındık ocaklarının bedellerinin tespitinde esas aldığı yöntemin 'Taşınmazın fındık bahçesi m² değerinden tarla m² değerinin çıkartılması" şeklinde olduğunu, iş bu işlem neticesinde ortaya çıkan değerin taşınmaz üzerinde bulunan ağaçların m² değerlerine tekabül ettiğini, ancak bahsetmiş oldukları emsal nitelikteki, Yargıtay karar ve kriterlerinin yerel mahkeme tarafından nazara alınmadığını, iş bu nedenle dava konusu taşınmazın bedelinin düşük tespit edildiğini belirterek istinaf yoluna başvurmuştur. C.
Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kapama fındık bahçesi niteliğindeki taşınmazın olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri üzerinden bilimsel yolla değer biçilmesinin 2942 sayılı Kanun'un değerlendirmeye ilişkin hükümlerine aykırılık teşkil etmediği, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda dava konusu taşınmaz yönünden takdir edilen %4 kapitalizasyon faizi ve dava konusu taşınmazın konumu dikkate alınarak belirlenen %40 objektif değer artırıcı unsur oranının da yerinde olduğu, belirlenen kamulaştırma bedelinin makul olduğu, İlk Derece Mahkemesi tarafından kurulan hükmün ve yapılan yargılamanın usul ve kanuna Yargıtay yerleşik içtihatlarına uygun olduğu anlaşıldığından; taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma konusu daimi ve geçici irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 2. 2942 sayılı Kanun'un 4 üncü, 10 uncu ve 11 inci maddeleri 3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Kapama fındıklık niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesi ve aynı maddenin son fıkrası uyarınca taşınmazın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve irtifak hakkına konu olan bölüm dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılığının adil ve hakkaniyete uygun olarak tespit edilmesi ve tespit edilen bedelin davalı tarafa ödenmesi, dava konusu irtifak hakkının idare adına tesciline karar verilmesi yerindedir. 3. Dava konusu taşınmazın hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özelliklerine ve dosya kapsamına göre uygulanan kapitalizasyon faiz oranı ve objektif değer artış oranı uygun görülmüştür. 4. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ve Anayasa Mahkemesinin 2016/9364 başvuru numaralı, 01.06.2019 tarihli ve 30791 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı da göz önüne alınarak, davanın niteliği gereği davacı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesinde hukuka aykırı bir yön görülmemiştir. 5. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,26.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Üyelik

Araştırmanızı Derinleştirin

Ücretsiz hesap oluşturarak kararları favorilerinize ekleyebilir, PDF olarak indirebilirsiniz.

İlgili Kanun Maddeleri

Bu kararla ilgili kanun maddeleri ve bağlantıları

4

KAMULAŞTIRMA KANUNU - İrtifak hakkı kurulması

Madde 4 – Taşınmaz malın mülkiyetinin kamulaştırılması yerine, amaç için yeterli olduğu takdirde taşınmaz malın belirli...

10

KAMULAŞTIRMA KANUNU - Kamulaştırma bedelinin mahkemece tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili

Madde 10 – (Değişik: 24/4/2001 - 4650/5 md.) Kamulaştırmanın satın alma usulü ile yapılamaması halinde idare, 7 nci madd...

11

KAMULAŞTIRMA KANUNU - Kamulaştırma bedelinin tespiti esasları:

Madde 11 – (Değişik: 24/4/2001 - 4650/6 md.) 15 inci madde uyarınca oluşturulacak bilirkişi kurulu, kamulaştırılacak taş...

369

HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU - Temyiz incelemesi ve duruşma

MADDE 369- (1) Yargıtay, tarafların ileri sürdükleri temyiz sebepleriyle bağlı olmayıp, kanunun açık hükmüne aykırı gör...

370

HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU - Onama kararları

MADDE 370- (1) Yargıtay, onama kararında, onadığı kararın hukuk kurallarına uygunluk gerekçesini göstermek zorundadır....

371

HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU - Bozma sebepleri

MADDE 371- (1) Yargıtay, aşağıda belirtilen sebeplerden dolayı gerekçe göstererek temyiz olunan kararı kısmen veya tama...

İlgili Kanunlar

Bu kararla ilgili kanunlar ve bağlantıları

Etiketler

Bu kararın konu başlıkları ve anahtar kelimeleri

Kamulaştırma İrtifak Hakkı Bedel Tespiti Kapitalizasyon Faizi Kamulaştırma Bedeli 2942_4 2942_10 2942_11 6100_369 6100_370 6100_371